Dziecko pozostaje aż do pełnoletniości pod władzą rodzicielską. Pełnoletnim jest, kto ukończył lat osiemnaście. Przez zawarcie małżeństwa małoletni uzyskuje pełnoletność. Nie traci jej w razie unieważnienia małżeństwa. władza rodzicielska przysługuje obojgu rodzicom.
Sąd jednakże może ograniczyć władzę rodzicielską. Zgodnie z art. 107 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego jeżeli władza rodzicielska przysługuje obojgu rodzicom żyjącym w rozłączeniu, sąd opiekuńczy może ze względu na dobro dziecka określić sposób jej wykonywania.
Sąd ograniczając władzę rodzicielską może powierzyć wykonywanie władzy rodzicielskiej jednemu z rodziców, ograniczając władzę rodzicielską drugiego do określonych obowiązków i uprawnień w stosunku do osoby dziecka. Sąd może pozostawić władzę rodzicielską obojgu rodzicom, jeżeli przedstawili zgodne z dobrem dziecka porozumienie o sposobie wykonywania władzy rodzicielskiej i utrzymywaniu kontaktów z dzieckiem, i jest zasadne oczekiwanie, że będą współdziałać w sprawach dziecka. Rodzeństwo powinno wychowywać się wspólnie, chyba że dobro dziecka wymaga innego rozstrzygnięcia.
Jak wyjaśnił Sąd Najwyższy w jednej z udzhwał: „sąd obowiązany jest określić w wyroku w sposób konkretny, do jakich obowiązków i uprawnień w stosunku do osoby dziecka ogranicza władzę rodzicielską drugiego rodzica. Określenie takie wymaga szczegółowego ustalenia wszelkich okoliczności dotyczących aktualnej sytuacji życiowej wspólnych małoletnich dzieci stron oraz związanego z tym wzajemnego stosunku małżonków i rozważenia na tej podstawie, w jakim zakresie wzgląd na dobro dzieci i interes społeczny (art. 95 § 3) uzasadniają potrzebę i pozwalają - bez obawy o częste konflikty - na wspólne wykonywanie przez oboje rozwiedzionych rodziców obowiązków i uprawnień w stosunku do osoby dziecka, należących do władzy rodzicielskiej.
Odnosić się to powinno przede wszystkim do sprawy pieczy nad osobą dzieci oraz ich wychowania, jako stanowiących główny przedmiot władzy rodzicielskiej (art. 95 § 1). Treść obowiązków i uprawnień małżonka, któremu wykonywania władzy rodzicielskiej nie powierzono, może więc - przykładowo biorąc - obejmować decyzje co do kwestii związanych ze zmianą miejsca pobytu dzieci, z organizowaniem ich wypoczynku i wczasów, ich leczeniem, z wyborem szkoły, nauką pozaszkolną, zasadami wychowania, kierunkiem i zakresem wykształcenia, praktyką zawodową, wyborem zawodu itd. Zależnie od sytuacji może zachodzić potrzeba określenia czasu i miejsca widywania się takiego małżonka z dziećmi. Można też zastrzec, że zgoda drugiego z rodziców konieczna jest - tak jak w wypadku opieki (art. 156 k.r.o.) - we wszystkich ważniejszych sprawach, które dotyczą osoby małoletnich dzieci.”
Rozstrzygnięcie to nie może dotyczyć zarządu majątkiem dziecka. W tym bowiem zakresie pełnia władzy rodzicielskiej należy z mocy prawa do tego z rodziców, któremu sąd powierzył wykonywanie tej władzy (J. Ignatowicz, w: Kodeks... , s. 511).
Sąd może ograniczyć również władzę rodzicielską na mocy art. 109 Kodeksu rodzinnego jeżeli dobro dziecka jest zagrożone.
Sąd opiekuńczy może w szczególności:
- zobowiązać rodziców oraz małoletniego do określonego postępowania lub skierować rodziców do placówek albo specjalistów zajmujących się terapią rodzinną, poradnictwem lub świadczących rodzinie inną stosowną pomoc z jednoczesnym wskazaniem sposobu kontroli wykonania wydanych zarządzeń,
- określić, jakie czynności nie mogą być przez rodziców dokonywane bez zezwolenia sądu, albo poddać rodziców innym ograniczeniom, jakim podlega opiekun,
- poddać wykonywanie władzy rodzicielskiej stałemu nadzorowi kuratora sądowego,
- skierować małoletniego do organizacji lub instytucji powołanej do przygotowania zawodowego albo do innej placówki sprawującej częściową pieczę nad dziećmi,
- zarządzić umieszczenie małoletniego w rodzinie zastępczej albo w placówce opiekuńczo-wychowawczej.
Jak wskazał Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 20 listopada 2008 roku w sprawie III CZP 110/2008 w sprawach dotyczących ograniczenia władzy rodzicielskiej sąd opiekuńczy wydaje zarządzenia, o których mowa w art. 569 § 2 kpc, w składzie jednego sędziego i dwóch ławników.
Sąd opiekuńczy może także powierzyć zarząd majątkiem małoletniego ustanowionemu w tym celu kuratorowi.
Jak słusznie stwierdza B. Dobrzański (w: Kodeks... , s. 337), różnica między ograniczeniem władzy rodzicielskiej na podstawie art. 107 a ograniczeniem na podstawie art. 109, ujęta obrazowo, sprowadza się do stwierdzenia, że sąd stosując art. 109 określa to, czego rodzicom nie wolno, stosując zaś art. 107 i 58 § 1 wymienia to, co drugiemu z rodziców wolno (por. też glosę A. Łapińskiego do orz. SN z 10 listopada 1971 r., III CZP 69/71 , LexPolonica nr 314383, OSNCP 1972, nr 3, poz. 49).