Kancelaria Radcy Prawnego Dariusz Borys Kostyra
Zamów poradę online Zapytaj prawnika

Ustalenie ojcostwa dziecka pozamałżeńskiego

24.10.2011
Witold Walkowski
Autor:
Witold Walkowski Ekspert LexVin
Aplikant Radcowski
Masz problem?
Zadaj mi pytanie

Zgodnie z ustawą z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. z 1964, Nr 9, poz. 59 z późn. zm.) ojcostwo dziecka pozamałżeńskiego można ustalić na dwa sposoby:

  1. uznanie ojcostwa przez mężczyznę, od którego pochodzi dziecko;
  2. ustalenie ojcostwa na mocy orzeczenia sądu.

Jeżeli jednak toczy się sprawa o ustalenie ojcostwa to nie można uznać ojcostwa (art. 72 § 2 k.r. i o.).

Do uznania ojcostwa potrzebne jest oświadczenie mężczyzny, które musi być potwierdzone przez matkę dziecka.

Uznanie ojcostwa następuje, gdy mężczyzna, od którego dziecko pochodzi, oświadczy przed kierownikiem Urzędu Stanu Cywilnego, że jest ojcem dziecka, a matka dziecka potwierdzi, że ojcem dziecka jest ten mężczyzna. Potwierdzenie to może nastąpić jednocześnie albo w ciągu trzech miesięcy od dnia oświadczenia mężczyzny (art. 73 § 1 k.r. i o.). Kierownikowi USC zostało przyznane uprawnienie do odmowy przyjęcia oświadczeń koniecznych do uznania ojcostwa, w przypadku, gdy uznanie jest niedopuszczalne albo gdy powziął wątpliwość co do pochodzenia dziecka.

Ponadto uznanie ojcostwa może nastąpić także przed sądem opiekuńczym, a za granicą również przed polskim konsulem lub osobą wyznaczoną do wykonywania funkcji konsula, jeżeli uznanie dotyczy dziecka, którego oboje rodzice albo jedno z nich są obywatelami polskimi. Do uznania ojcostwa w tym trybie potrzebne jest spełnienie takich samych przesłanek, jak w przypadku uznania ojcostwa przed kierownikiem USC.

W przypadku, gdy niebezpieczeństwo grozi bezpośrednio życiu matki dziecka lub mężczyzny, od którego dziecko pochodzi, oświadczenie konieczne do uznania ojcostwa może zostać zaprotokołowane przez notariusza albo złożone do protokołu wobec wójta (burmistrza, prezydenta miasta), starosty, marszałka województwa, sekretarza powiatu albo gminy (art. 74 § 1 k.r. i o.).

Można uznać ojcostwo przed urodzeniem się dziecka już poczętego (art. 75 § 1 k.r. i o.).

W przypadku. gdy dziecko urodziło się po zawarciu przez matkę małżeństwa z innym mężczyzną niż ten, który uznał ojcostwo, nie ma zastosowania domniemanie pochodzenia dziecka od męża matki.

Uznanie ojcostwa nie może nastąpić po osiągnięciu przez dziecko pełnoletniości Jeżeli dziecko zmarło przed osiągnięciem pełnoletności, uznanie ojcostwa może nastąpić w ciągu sześciu miesięcy od dnia, w którym mężczyzna składający oświadczenie o uznaniu dowiedział się o śmierci dziecka, nie później jednak niż do dnia, w którym dziecko osiągnęłoby pełnoletniość (art. 76 k.r. i o.).

Oświadczenie konieczne do uznania ojcostwa może złożyć osoba, która ukończyła szesnaście lat i nie istnieją podstawy do jej całkowitego ubezwłasnowolnienia (art. 77 § 1 k.r. i o.). Jeżeli nie ma ona pełnej zdolności do czynności prawnych, może złożyć te oświadczenie tylko przed sądem opiekuńczym.

Powództwo o ustalenie bezskuteczności uznania ojcostwa mogą wytoczyć:

  1. mężczyzna, który uznał ojcostwo - w terminie sześciu miesięcy od dnia, w którym dowiedział się, że dziecko od niego nie pochodzi; w razie uznania ojcostwa przed urodzeniem się dziecka już poczętego bieg tego terminu nie może rozpocząć się przed urodzeniem się dziecka (art. 78 § 1 k.r. i o.);
  2. matka dziecka, która błędnie przypuszczała, iż ojcem dziecka jest mężczyzna, który je uznał – w terminie sześciu miesięcy, od dnia w którym wykryła swój błąd (art. 79 k.r. i o.);
  3. dziecko po osiągnięciu pełnoletniości – w ciągu trzech lat od osiągnięcia pełnoletniości (art. 81 § 2 k.r. i o.);
  4. prokurator – nie ma ograniczeń terminu, jednak niedopuszczalne jest wskazane wyżej powództwo po śmierci dziecka.

Istotny jest fakt, iż po osiągnięciu przez dziecko pełnoletności powództwo o ustalenie bezskuteczności uznania ojcostwa nie może być wytoczone ani przez matkę dziecka, ani przez mężczyznę, który uznał ojcostwo.

Powództwo o ustalenie bezskuteczności uznania ojcostwa wytacza się przeciwko:

  1. dziecku i matce, a jeżeli matka nie żyje - przeciwko dziecku, w przypadku, gdy powództwo wytacza mężczyzna, który uznał ojcostwo;
  2. dziecku i mężczyźnie, który uznał ojcostwo, a jeżeli mężczyzna ten nie żyje - przeciwko dziecku, w przypadku, gdy powództwo wytacza matka;
  3. mężczyźnie, który uznał ojcostwo i przeciwko matce, a gdy matka nie żyje - tylko przeciwko temu mężczyźnie. Jeżeli mężczyzna ten nie żyje, powództwo powinno być wytoczone przeciwko kuratorowi ustanowionemu przez sąd opiekuńczy, w przypadku, gdy powództwo wytacza dziecko.

Ustalenie bezskuteczności uznania ojcostwa po śmierci dziecka nie jest dopuszczalne (art. 83 § 1 k.r. i o.).

Jeżeli jednak uznanie ojcostwa nastąpiło po śmierci dziecka, powództwo powinno być wytoczone nie później niż do dnia, w którym dziecko osiągnęłoby pełnoletność, przeciwko kuratorowi ustanowionemu przez sąd opiekuńczy na miejsce dziecka.

Jeżeli chodzi natomiast o sądowe ustalenie ojcostwa to zgodnie z art. 84 § 1 k.r. i o.  z żądaniem takim mogą wystąpić:

  1. domniemany ojciec dziecka;
  2. matka dziecka;
  3. dziecko.

Dziecko albo matka wytacza powództwo o ustalenie ojcostwa przeciwko domniemanemu ojcu, a gdy ten nie żyje - przeciwko kuratorowi ustanowionemu przez sąd opiekuńczy. Natomiast domniemany ojciec dziecka wytacza powództwo o ustalenie ojcostwa przeciwko dziecku i matce, a gdy matka nie żyje - przeciwko dziecku. W przypadku jednak śmierci dziecka, które było powodem w sprawie o ustalenie ojcostwa, ustalenia mogą dochodzić jego zstępni.

Domniemywa się, że ojcem dziecka jest ten, kto obcował z matką dziecka nie dawniej niż w trzechsetnym, a nie później niż w sto osiemdziesiątym pierwszym dniu przed urodzeniem się dziecka (art. 85 k.r. i o.).

Okoliczność, że matka w tym okresie obcowała także z innym mężczyzną, może być podstawą do obalenia domniemania tylko wtedy, gdy z okoliczności wynika, że ojcostwo innego mężczyzny jest bardziej prawdopodobne.



Tagi: ustalenie ojcostwa, dziecko, małżeństwo

Opinie naszych zadowolonych Klientów
    Zostaw swój komentarz
    Adres e-mail nie zostanie opublikowany
Zapytaj prawnika
Opinie klientów
Mikołaj

Jestem mile zaskoczony jakością, fachowością i krótkim czasem prowadzenia sprawy choć do tej pory współpracowałem z wieloma kancelariami i prawnikami.

  • right
Andrzej

Szczerze polecam ta kancelarie dobry kontakt, szybka odpowiedz i pełen profesjonalizm. W sądzie poszło tak jak mówił Pan Dariusz. Dziękuje.

  • left
  • right
Piotr

Cieszy mnie niezmiernie, że w tak trudnych czasach wyzysku, manipulacji i cwaniactwa jest tak profesjonalna możliwość obrony. Dziękuję panie Darku !

  • left
  • right
Darek

Jestem bardzo mile zaskoczony profesjonalnością i szybkością odpowiedzi. Poleciłem serwis znajomym, bo warto!

  • left
  • right
Michał

Bardzo fachowa i szybka pomoc, a wszystko w dobrej cenie. Jestem pełen uznania i wdzięczności dla Kancelarii LexVin za profesjonalną realizację usługi.

  • left
  • right
Karolina

Bardzo dziękuję za zajęcie się moją sprawą oraz szybkie wysłanie mi sprzeciwu. Z pewnością polecę Państwa usługi.

  • left
  • right
Joanna

Pomoc prawną otrzymałam błyskawicznie i profesjonalnie.Świetna,merytoryczna i miła obsługa. Serdecznie dziękuję.

  • left
  • right
Aneta

Bardzo dziękuję za profesjonalne i szybkie napisanie sprzeciwu. Polecam pomoc prawną Kancelarii LexVin każdemu, kto szuka profesjonalnej pomocy prawnej.

  • left
  • right
Podobne artykuły